Ο «θετικός κατάλογος» κατοχής και πώλησης εξωτικών ζώων θα συμβάλλει στη μείωση της κακοποίησής τους
Δεκάδες εκατομμύρια εξωτικά ζώα (θηλαστικά, πουλιά, ερπετά, αμφίβια και ψάρια) κρατούνται ως κατοικίδια στην Ελλάδα και την Ευρώπη. Η Ευρωπαϊκή Αρχή CITES έχει αναδείξει το πρόβλημα της σύλληψης ζώων από τις άκρες του πλανήτη και την πώλησή τους σε άλλες μακρινές περιοχές όπως την Ευρωπαϊκή Ένωση που αποτελεί έναν από τους κορυφαίους εισαγωγείς “ελεύθερων” ή “άγριων” ζώων και προϊόντων αυτών. Το παράνομο εμπόριο εξωτικών ειδών θεωρείται ως το τέταρτο σε μέγεθος παράνομο εμπόριο σε όλο τον κόσμο, μετά τα ναρκωτικά, τα όπλα και το εμπόριο ανθρώπων.
Το εμπόριο αυτό έχει σοβαρές επιπτώσεις στην καλή διαβίωση των ζώων, θέτει κινδύνους για την υγεία ανθρώπων και ζώων, απειλεί τη βιοποικιλότητα με την εισαγωγή ξένων ειδών και μειώνει δραστικά τους πληθυσμούς αυτών των ζώων στους φυσικούς βιοτόπους τους. Επιπλέον, τα εξωτικά είδη είναι ακατάλληλα και μερικές φορές επικίνδυνα για να κρατούνται ως κατοικίδια. Οι πολίτες συχνά επιθυμούν να κατέχουν ζώα χωρίς ταυτόχρονα να κατανοούν τις ανάγκες τους και τη μακροπρόθεσμη και συχνά σοβαρή οικονομική δέσμευση που έχουν αναλάβει. Ως εκ τούτου, τα ελάχιστα κέντρα διάσωσης και καταφύγια – τα περισσότερα εκ των οποίων λειτουργούν χάρη στη συνεισφορά ευαισθητοποιημένων πολιτών και όχι της πολιτείας – αδυνατούν να φιλοξενήσουν μεγάλο αριθμό εξωτικών ζώων που συχνά εγκαταλείπονται.
Η πολιτεία οφείλει να μεριμνεί για την καλή μεταχείριση των ζώων και να θέτει περιορισμούς ως προς την κατοχή και πώληση ζώων. Στο παρελθόν κάποιες χώρες υιοθέτησαν “αρνητικούς καταλόγους”, με είδη για τα οποία απαγορεύεται η κατοχή και πώληση. Δυστυχώς, αυτό δεν αποτελεί προληπτική προσέγγιση και οι λίστες αυτές γρήγορα απαξιώνονται, καθώς υπάρχει στροφή προς νέα είδη, γεγονός που έχει αρνητικές συνέπειες στη διαβίωση των ζώων, την υγεία, την ασφάλεια και την ευρύτερη οικολογική αρμονία. Σε αντίθεση, ο θετικός κατάλογος είναι μια περιεκτική λίστα βασισμένη στην επιστημονική αξιολόγηση των κινδύνων, που παρέχει σαφήνεια στους ιδιοκτήτες και τους φορείς εφαρμογής του νόμου και δημιουργεί λιγότερες γραφειοκρατικές διαδικασίες για την πολιτεία.
Οι “θετικοί κατάλογοι” με ζώα που επιτρέπεται να βρίσκονται στην κατοχή των πολιτών καθώς και να πωλούνται, ανάλογοι με αυτούς που ισχύουν στο Βέλγιο και στην Ολλανδία, κινούνται προς μια άλλη κατεύθυνση και αποτελούν την πιο αποτελεσματική λύση που λειτουργεί προληπτικά, έχει λιγότερο γραφειοκρατικό φόρτο για τις αρμόδιες αρχές, είναι εύκολη στην εκτέλεσή της και συμβάλλει στην προστασία των ζώων.
Οι Οικολόγοι Πράσινοι ζητούν από τη νέα κυβέρνηση και τα Υπουργεία Περιβάλλοντος και Αγροτικής Ανάπτυξης να προχωρήσουν στην υιοθέτηση “θετικού” καταλόγου για τα ζώα που μπορούν να πωλούνται και να βρίσκονται στην κατοχή των πολιτών στην Ελλάδα. Αυτό θα αποτελέσει ένα σημαντικό βήμα για την καλή διαβίωση των ζώων και δύναται να αποτελέσει και παράδειγμα για τα άλλα Κράτη Μέλη της ΕΕ. Την πρόταση αυτή στηρίζουν οικολογικές οργανώσεις και η Ομοσπονδία Κτηνιάτρων της Ευρώπης (FVE).
Τα μεγάλα ποσοστά εγκατάλειψης και κακοποίησης ζώων στη χώρα μας επιβάλλουν να γίνουν δραστικές αλλαγές και να υπάρξουν περιορισμοί σχετικά με την κατοχή και την πώληση εξωτικών ειδών. Τα καταστήματα πώλησης ζώων συντροφιάς έχουν δημιουργήσει μια άναρχη κατάσταση, όπου ζώα ακατάλληλα για κατοχή πωλούνται σε αγοραστές που τελικά τα εγκαταλείπουν ή τα κακοποιούν. Η νομοθετική ρύθμιση της πώλησης και κατοχής ζώων μέσω ενός θετικού καταλόγου ζώων θα βελτιώσει τη μεταχείριση των ζώων και θα συμβάλλει στον περιορισμό των φαινομένων κακοποίησης που τόσο έχουν διαβρώσει την εικόνα της Ελλάδας, εντός και εκτός της χώρας.
Η Θεματική Ομάδα για τα Δικαιώματα των Ζώων
